Na czym polega ulga termomodernizacyjna?
Ulga termomodernizacyjna pozwala właścicielowi lub współwłaścicielowi domu jednorodzinnego odliczyć od podstawy opodatkowania określone wydatki poniesione na poprawę efektywności energetycznej budynku. Nie jest to odliczenie kwoty bezpośrednio od podatku. Jeśli podatnik odlicza 20 000 zł, nie oznacza to, że otrzyma 20 000 zł zwrotu. Faktyczna korzyść zależy między innymi od wysokości dochodu, formy opodatkowania i stawki podatkowej.
Limit wynosi 53 000 zł na jednego podatnika i obejmuje wszystkie jego przedsięwzięcia termomodernizacyjne w budynkach, których jest właścicielem lub współwłaścicielem. Nie jest to limit przypisany do każdego domu osobno. W przypadku małżonków każdy może mieć własny limit, ale ich łączne odliczenie nie może przewyższyć kwoty kwalifikowanych wydatków, które rzeczywiście ponieśli.
Ulga dotyczy wydatków ujętych w odpowiednim wykazie materiałów, urządzeń i usług. Sam fakt, że zakup jest ekologiczny albo prace poprawiają komfort w domu, nie wystarcza do skorzystania z odliczenia. Znaczenie mają również tytuł własności, prawidłowe udokumentowanie kosztów i terminowe zakończenie przedsięwzięcia.
Kto może skorzystać i jakie wydatki uwzględnić?
Podstawowym warunkiem jest posiadanie prawa własności lub współwłasności domu jednorodzinnego. Samo zamieszkiwanie w budynku, opłacanie rachunków czy finansowanie remontu nie daje prawa do ulgi, jeżeli podatnik nie ma wymaganego tytułu własności. Przed rozliczeniem warto sprawdzić, czy budynek spełnia warunki domu jednorodzinnego oraz czy osoba wykazująca odliczenie jest jego właścicielem lub współwłaścicielem.
Odliczeniu podlegają wyłącznie wydatki mieszczące się w katalogu określonym w przepisach. Mogą to być między innymi materiały wykorzystywane do ocieplenia przegród budowlanych, dachów i fundamentów, określone urządzenia grzewcze oraz usługi związane z audytem energetycznym, analizą termograficzną lub przygotowaniem dokumentacji projektowej. Przed zakupem należy zweryfikować konkretny produkt lub usługę, a nie opierać się wyłącznie na ogólnym opisie inwestycji jako remontu czy modernizacji.
Ważna jest data poniesienia wydatku. Od 1 stycznia 2025 r. obowiązuje zaktualizowany wykaz kwalifikowanych materiałów, urządzeń i usług. Koszty poniesione do końca 2024 r. należy oceniać według wykazu właściwego dla tamtego okresu, a wydatki poniesione od 2025 r. według zaktualizowanych zasad. Nie należy automatycznie przenosić kwalifikacji zakupu z jednego okresu na drugi. Przy przedsięwzięciu realizowanym na przełomie lat trzeba sprawdzić każdy wydatek według przepisów obowiązujących w dniu jego poniesienia.
Jak obliczyć odliczenie na konkretnym przykładzie?
Załóżmy, że właściciel domu poniósł w 2025 r. 30 000 zł kwalifikowanych i udokumentowanych wydatków na ocieplenie oraz inne prace ujęte w aktualnym wykazie. Jeżeli nie otrzymał dofinansowania na tę część kosztów, nie rozliczył jej w inny sposób i spełnia pozostałe warunki, może odliczyć 30 000 zł od podstawy opodatkowania w zeznaniu za 2025 r. To kwota wydatków podlegających odliczeniu, a nie kwota zwrotu podatku.
Jeżeli kwalifikowane wydatki wyniosły 60 000 zł, podatnik może odliczyć najwyżej 53 000 zł. Pozostałe 7 000 zł przekracza limit i nie staje się odliczalne tylko dlatego, że inwestycja kosztowała więcej. Limit należy kontrolować łącznie dla przedsięwzięć realizowanych w budynkach, których podatnik jest właścicielem lub współwłaścicielem.
Małżonkowie, którzy wspólnie ponieśli kwalifikowany wydatek w wysokości 40 000 zł, mogą ustalić, jak podzielą odliczenie, na przykład po 20 000 zł na osobę. Mogą też przyjąć inną proporcję, jeśli odpowiada ich sytuacji podatkowej. Nie mogą jednak łącznie odliczyć więcej niż 40 000 zł, ponieważ ich odliczenie nie może przekroczyć wspólnie poniesionego wydatku. Odrębne limity podatników nie pozwalają odliczyć tej samej faktury podwójnie.
Przed ustaleniem kwoty do wpisania w zeznaniu należy odjąć od wydatku zwrócone kwoty oraz część sfinansowaną lub dofinansowaną ze środków publicznych. Nie można ponownie odliczyć kwoty, którą wcześniej zaliczono do kosztów uzyskania przychodów. W praktyce punktem wyjścia jest więc kwota z faktury, skorygowana o zwroty, dofinansowanie i inne rozliczenia wykluczające ponowne odliczenie.
Jak rozliczyć ulgę w zeznaniu PIT?
Odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok, w którym podatnik poniósł wydatek. Ulgę wykazuje się w zeznaniu właściwym dla stosowanej formy opodatkowania, z wykorzystaniem odpowiedniego załącznika PIT/O. Kwotę należy ustalić na podstawie dokumentów, uwzględnić limit 53 000 zł i sprawdzić, czy nie została już rozliczona w inny sposób.
Wydatki trzeba udokumentować fakturą VAT wystawioną przez czynnego podatnika VAT. Warto zachować również potwierdzenia zapłaty oraz dokumenty, które pokazują, że prace dotyczą kwalifikowanego budynku i przedsięwzięcia. Sama faktura może nie wyjaśniać wszystkich okoliczności, dlatego dobrze przechowywać dokumentację dotyczącą zakresu prac, własności budynku i otrzymanego dofinansowania.
Jeśli w roku poniesienia wydatku dochód lub przychód jest zbyt niski, aby wykorzystać całą przysługującą kwotę, niewykorzystaną część można odliczać w kolejnych latach. Rozliczenie może trwać maksymalnie sześć lat, licząc od końca roku, w którym poniesiono pierwszy wydatek. Przykładowo, jeśli podatnik może odliczyć tylko 12 000 zł w roku poniesienia kosztów, pozostałą część rozlicza w następnych latach, z zachowaniem tego terminu i obowiązującego limitu.
Jakie terminy i obowiązki trzeba kontrolować?
Przedsięwzięcie termomodernizacyjne musi zostać zakończone w ciągu trzech kolejnych lat, licząc od końca roku, w którym poniesiono pierwszy wydatek. Jeżeli prace nie zostaną zakończone w tym terminie, podatnik ma obowiązek zwrócić ulgę przez doliczenie wcześniej odliczonych kwot do dochodu. Termin warto ustalić już przy planowaniu inwestycji, zwłaszcza gdy prace są podzielone na etapy lub zależą od dostępności wykonawców.
Obowiązek korekty może pojawić się również wtedy, gdy podatnik otrzyma zwrot wydatków, które wcześniej odliczył. W takim przypadku zwróconą kwotę należy doliczyć do dochodu za rok otrzymania zwrotu. Podobnie trzeba postąpić, jeżeli część kosztów zostanie później sfinansowana ze środków publicznych. Warto zatem zachować dokumenty nie tylko do momentu złożenia zeznania, lecz także na wypadek późniejszego zwrotu, kontroli lub potrzeby potwierdzenia zakończenia prac.
Przed rozliczeniem sprawdź kolejno: czy jesteś właścicielem lub współwłaścicielem domu jednorodzinnego, czy zakup lub usługa znajduje się w wykazie właściwym dla daty wydatku, jaka jest kwota po odjęciu dofinansowania i zwrotów oraz ile limitu pozostało do wykorzystania. Następnie wpisz kwalifikowaną kwotę do zeznania za właściwy rok i zaplanuj rozliczenie ewentualnej nadwyżki w kolejnych latach. Takie podejście ułatwia uniknięcie błędów i pozwala odróżnić wartość odliczenia od rzeczywistej oszczędności podatkowej.
Źródła
- https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/pisma-urzedowe/0113-kdwpt-4011-75-2026-2-mh-ulga-termomodernizacyjna-w-185319835
- https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/pisma-urzedowe/0113-kdwpt-4011-425-2026-2-ku-ulga-termomodernizacyjna-185332735
- https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/692614
- https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/pisma-urzedowe/0115-kdwt-4011-193-2025-2-bk-ulga-termomodernizacyjna-185305705